Lagere drempelbedragen: meer opleidingsopdrachten worden Europees aanbesteed

De Europese Commissie stelt elke twee jaar de drempelbedragen voor aanbesteden vast. De bedragen voor 2026 en 2027 zijn bekendgemaakt in het Publicatieblad van 23 oktober 2025 en gelden van 1 januari 2026 tot en met 31 december 2027. Ze gingen omlaag.

Voor decentrale overheden, dus provincies, gemeenten, waterschappen en gemeenschappelijke regelingen, ligt de drempel voor diensten op 216.000 euro. Dat was eerder 221.000 euro. Voor sociale en andere specifieke diensten geldt een aparte, veel hogere drempel van 750.000 euro.

Een verlaging klinkt als een technisch detail, maar het effect is dat meer opdrachten onder de Europese procedures vallen. Voor de opleidingsmarkt is dat relevant, want opleidingsopdrachten van gemeenten en provincies zitten geregeld in de bandbreedte waar het verschil zit.

Waar opleidingen vallen

Dat is de eerste vraag en het antwoord bepaalt alles. Onderwijs- en opleidingsdiensten worden in het aanbestedingsrecht op grond van de opdrachtomschrijving en de bijbehorende codes ingedeeld. Een deel van dat terrein valt onder de categorie sociale en andere specifieke diensten, waarvoor het verlichte regime en de hogere drempel van 750.000 euro gelden. Een ander deel valt onder gewone diensten met de lagere drempel.

Het verschil tussen die twee is voor een aanbieder groot. Onder het verlichte regime heeft een aanbestedende dienst meer vrijheid in de inrichting van de procedure. Onder het gewone regime gelden de volledige Europese procedures.

Als leverancier hoef je die indeling niet zelf te maken, maar het loont om te herkennen welk regime een aanbesteding volgt. Dat staat in de aanbestedingsstukken en het verklaart waarom de ene procedure zoveel zwaarder oogt dan de andere.

Waarom de drempel niet het hele verhaal is

Twee dingen worden vaak vergeten.

Je moet de waarde van de hele opdracht ramen, niet van één jaar. Bij een raamovereenkomst van vier jaar is de geraamde waarde het totaal over die vier jaar, inclusief verlengingsopties. Een opleidingscontract van 60.000 euro per jaar met een looptijd van vier jaar zit boven de 216.000 euro. Dat is precies het rekensommetje waar aanbieders zich in vergissen als ze inschatten of een klant moet aanbesteden.

Onder de drempel bestaat geen vrije ruimte. Nationale regels en beginselen blijven gelden en aanbestedende diensten hebben eigen inkoopbeleid met eigen bedragen. Zie opleidingen inkopen onder de drempel.

Wat dit voor aanbieders betekent

Meer opdrachten in een formele procedure betekent meer werk per opdracht en een hogere drempel om mee te doen. Kleine aanbieders haken daarop af en dat is precies het patroon waar het aanbestedingsrecht met de proportionaliteitsregels tegenwicht aan probeert te geven.

Praktisch komt het neer op voorbereiding die je niet in de laatste week kunt doen. Zorg dat je standaarddocumenten klaarliggen: verklaringen over uitsluitingsgronden, bewijs van verzekering, referentieopdrachten met contactgegevens, kwaliteitsverklaringen en de gegevens over je docentenbestand. Denk daarbij ook aan de contractvorm van je uitvoerende professionals, want daar wordt in toenemende mate naar gevraagd. Zie opleiders en freelance trainers.

Waar je de opdrachten vindt

Europese aanbestedingen worden aangekondigd op TenderNed, het aankondigingsplatform van de Rijksoverheid. Dat is gratis toegankelijk en je kunt er zoekopdrachten op bewaren, zodat je bericht krijgt zodra er iets binnen jouw categorie verschijnt. Voor opleidingen is filteren op de juiste codes en op de aanbestedende diensten in jouw regio meestal effectiever dan zoeken op trefwoord, omdat opdrachtomschrijvingen sterk uiteenlopen.

Wat op TenderNed niet staat, is het onderhandse werk. Juist doordat de drempels zijn verlaagd, verschuift een deel van de opdrachten die net onder de grens blijven naar procedures met een beperkt aantal genodigden. Aanwezig zijn bij de inkoopafdeling voordat er een uitvraag ligt, blijft daarmee net zo belangrijk als het volgen van aankondigingen.

En houd de einddatum in de gaten: deze bedragen gelden tot en met 31 december 2027. Daarna stelt de Commissie nieuwe vast.